Hastalıklar

Kanser

Kanser 

Kanser (cancer) kelimesi,Yunan fizikçi Hippocrates (tıbbın babası) (MÖ 460-370) tarafından belirlenmiştir. Hippocrates carcinos ile carcinoma kelimeleri ülser meydana getiren ve ülser oluşumunda etkisi olmayan tümörlerin ifadesi olarak kullanılır.

Kanser nedir?

Kanser, bir doku veya organı oluşturan hücrelerin kontrol dışı olarak düzensiz şekilde bölünüp, çoğalması sonucu meydana getirdiği urlara kanser denir. Vücudumuzda 100’den fazla hastalık grubunu oluşturan bu hücrelerin kontrolsüz çoğalması ile oluşur. Tüm kanser çeşitleri anormal hücrelerin kontrol dışı olarak çoğalması ile başlar. Hastalığın tedavisi şarttır, aksi halde çok ciddi rahatsızlıklar veya ölümle bile sonuçlanabilmektedir.

Hücreler kansere nasıl dönüşür?

Kanser için erken teşhis önemlidir.
Kanser, iyi huylu ve kötü huylu tümör olarak iki alanda değerlendirilir.

Kanser türleri hücrelerden gelişim gösterir. Vücut sağlıklı şekilde hücre bölünmesi yeteneğine sahiptir ancak, sinir ve kas hücreleri bu yeteneklerin dışındadır. Ölen hücreleri yenilemek ve yara alan dokuların tamiri için bu yeteneklerini kullanırlar. Çocukluk ve gençlik dönemlerinde hücreler daha hızlı bölünebilirken, yaşlandıkça bölünme hızlarında yavaşlama meydana gelir. Ne kadar bölünmesi ve ne zaman öleceği konusunda bilgiye sahiptir. Apoptosis olarak adlandırılan bu olayı hücrelerin programlı ölümüdür.

Sağlıklı bir vücut için hücrelerde, bölünme, büyüme ve hücre üretimine gerek duyulur. Bazı durumlarda oluşan bu süreç hedefinden şaşarak yeni hücre yerine bölünmeler başlar. Bilinçsizce davranan bu hücreler kontrolsüz olarak bölünür ve çoğalırlar. Çoğaldıkça kitle veya tümör meydana getirirler.

Kanser hücreleri DNA iplikçiğinde meydana gelen hasarlardan dolayı meydana gelir. (Mikroskopik iplikçikler: Hücrelerin merkezinde çekirdek içinde hücrenin ve organizmanın genetik bilgisinin saklandığı elektron mikroskopu ile de görüntülenebilen DNA olarak adlandırılan mikroskopik iplikçikler mevcuttur. DNA hücrenin normal fonksiyonlarını görmesi için gereklidir.)

Normal olarak hücrenin yaşam döngüsü DNA hasarı ile karşılaşıyor olduğunda onarmak veya ölmek arasında iki seçenekten birini seçer. Kanser olan hücreler hasar almış DNA onarımı gerçekleşmez ve kontrol dışında çoğalmalar meydana gelir. DNA ise; çevre faktörlerinden (kimyasal, virüs, tütün, aşırı güneş ışını) sebeplerden dolayı hasara uğrar.

Kanserli hücreler birikerek tümörleri meydana getirir. Kötü ve iyi huylu tümör olarak adlandırılan bu tümörlerden iyi olanları kanser değildir. Sıklıkla alınıp çoğalması tekrarlanmaz. İyi huylu tümörler diğer organlara sıçramaz, hayatı tehdit etme riski çok azdır.

Kötü huylu tümörler ise; kanser olarak adlandırılır. Tümör içerisinde bulunan hücreler kontrolsüz, düzensiz ve anormal olarak bölünür. Dokuları sıkıştırıp içerisine girebilir veya tahrip meydana getirebilir. Bu hücrelerin tümörden ayrılması, kan veya lenf dolaşım sistemi yardımı ile diğer bölgelere yayılabilir. Gittiği her alanda tümör kolonileri meydana getirir ve büyümeleri sğrekldir. Kanserin bu döngü ile yayılmasına olayına metastaz ismi verilir.

Kanser belirtileri

Kanser teşhisi için belirtiler
Kanser erkenden teşhis edilirse tedavisi o kadar kolay hale gelir.

Aşağıda bulunan belirtilerin herhangi birine veya birkaçına sahip olmanız demek kanser olduğunuz anlamına gelmez. Tanı ve teşhis için önemli belirtiler olup, erken teşhisin çoğu hastalığı gidermek açısından önemini vurgular.

  • Ani kilo kayıpları: Çoğu kanser, özellikle ( mide, yemek borusu, pankreas, akciğer ) kanserleri gibi belirtilerin en başında sebebi olmayan kilo vermedir.
  • Ateş: Sık görülen belirtiler arasındadır ama genel olarak ileri evredeki kanserler ile beraber görülür. Kan veya lenf bezi tümörleri başlangıcında meydana gelebilir.
  • Halsizlik: Kan kanseri, mide veya kalın bağırsak kanserinde olabilir. Halsizlik oluşumu kanser seyri açısından önemli bulgular arasındadır.
  • Ağrılar: Testis veya kemik tümörü için ilk belirtiler arasında ama ileri evre kanserlerde daha fazla görülür.
  • Kitle: Meme veya vücutta hissedilir. Meme, testis, lenf bezi ile yumuşak doku tümörleri deri altında kitle veya şişlik olarak kendini gösterir.
  • Cilt rengi: Cilt tümörlerinden başka diğer organ tümörlerinde de renk değişimi görülebilir. Bazı durumlarda sarılık, koyulaşma ve ciltteki kızarıklıklar ile kendini belli eder.
  • Kan: Normalin dışında meydana gelen kanamalar, erken ve ileri evrelerde oluşabilir. Balgam ile gelen kan akciğer kanseri, dışkıdan kan gelmesi kalın bağırsak kanseri, idrardan kan gelmesi mesane (idrar torbası kanseri), vajinadan kan gelmesi (zamansız) rahim veya rahim ağzı kanseri (serviks) kanser belirtileri arasındadır.
  • Tuvalet yapma değişikliği: Uzun süreli yaşanan kabızlıklar, ishalin veya dışkı boyutlarında oluşan değişimler kanın bağırsak kanseri belirtileri arasındadır. Sancılı idrar yapma, idrardan gelen kan, sık sık idrara çıkma prostat veya (mesane) idrar torbası kanseri belirtileri arasındadır.
  • Horlama, öksürme: İnatçı olan ve geçmeyen öksürükler akciğer kanseri, horlama ise larinks (gırtlak kanseri) belirtileri arasındadır.
  • Siğil ve benler: Mevcut siğillerin veya benlerin renk veya boyutlarında değişim olduğunda hemen doktora gidilmelidir. Melanom isimli cilt tümörleri için erken teşhisi veya tedaviyi kolaylaştırır.
[Toplam:0    Ortalama:0/5]

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir